İlk Tescil Tarihi (Trafiğe Çıkış Tarihi)

Ruhsatta iki tarih yan yana durur ve sık karıştırılır. İlk tescil tarihi aracın hayatındaki ilk kaydı gösterir. Tescil tarihi ise aracın şu anki sahibi adına kaydedildiği günü gösterir ve her satışta yenilenir. İkinci el bir araca bakarken ikisini birlikte okumak, aracın yaşı ve son sahibinin onu ne kadar süre kullandığı hakkında hızlı bir fikir verir.

İlk tescil tarihi, model yılı ile de aynı şey değildir. Model yılı aracın üretildiği yılı, ilk tescil tarihi ise satılıp trafiğe çıktığı günü gösterir. Bayi stoğunda bekleyen bir araç üretildiği yıldan sonra tescil edilebilir; bu durumda ilk tescil tarihi model yılından sonradır.

Trafiğe çıkış tarihi ruhsatta nerede yazar, nasıl öğrenilir?

Ruhsatta (araç tescil belgesi) “İlk Tescil Tarihi” ve “Tescil Tarihi” adıyla iki ayrı alan bulunur; trafiğe çıkış tarihi birincisidir. Aracı almadan önce ruhsatın fotoğrafını isteyin ve ilandaki bilgilerle karşılaştırın. Ruhsata ulaşamıyorsanız ilk satış faturası ve servis kayıtlarındaki teslim tarihi yol gösterir, ama kesin bilgi için ruhsat esas alınır.

Galeri olarak alım yaparken ilk tescil tarihini stok kaydınıza ayrı bir alan olarak işleyin. Altı ay kuralının dolacağı gün, garantinin yaklaşık bitişi ve aracın sıradaki muayenesi bu tarihten ve imal tarihinden hesaplanır; satış görüşmesinde yanlış bilgi vermenin önüne geçer.

İlk tescil tarihi model yılından önce olabilir mi?

Bugün kural olarak hayır, eski araçlarda evet. 1 Ocak 2012’den bu yana Türkiye’de model yılı, uygunluk belgesindeki imal tarihinin yılıdır; araç üretilmeden tescil edilemeyeceği için ilk tescil tarihi model yılından önce olamaz. Önceki düzenlemede ise yılın son aylarında üretilen araçlar bir sonraki yılın modeli sayılıyordu: 1 Ağustos ile 31 Aralık 2011 arasında üretilen araçlar 2012 model kabul edildi. Örneğin Eylül 2011’de üretilip Kasım 2011’de tescil edilen bir araç 2012 modeldir, ama ilk tescil tarihi 2011’dir. 2012 öncesi bir aracın ruhsatında bunu görürseniz, bu bir kayıt hatası değil, o dönemin kuralıdır.

İlk tescil tarihi neden önemli?

Galeri ticaretinde en kritik etkisi 6 ay 6.000 km kuralıdır. İkinci el motorlu kara taşıtı ticaretiyle uğraşanlar otomobil, arazi taşıtı ve motosikleti ancak ilk tescil tarihinden itibaren altı ay geçmiş ve araç 6.000 km yol yapmışsa pazarlayabilir ve satabilir. Kural, sıfır araç piyasasında fiyat spekülasyonunu ve stokçuluğu önlemek amacıyla getirildi. Ticaret Bakanlığı Haziran 2026’da süreyi 1 Ocak 2027’ye kadar uzattı; süre dönem dönem uzatıldığı için güncel durumu bakanlık duyurularından kontrol edin.

Garanti ve muayene için de tarihleri doğru okumak gerekir. Garanti Belgesi Yönetmeliği’ne göre garanti süresi malın tüketiciye teslim tarihinden başlar. Sıfır araçta teslim ile ilk tescil birbirine çok yakın olduğu için ilk tescil tarihi, kalan garantiyi tahmin etmenin pratik başlangıcıdır; kesin tarih için yetkili servisin garanti kaydını isteyin. Periyodik muayene ise ilk tescil tarihine değil, araç muayenesi yönetmeliğine göre uygunluk belgesindeki imal tarihine bağlıdır: Hususi otomobiller ilk üç yaşın sonunda, sonra iki yılda bir muayene edilir. Motorlu Taşıtlar Vergisi’nde de yaş, ilk tescil tarihine değil model yılına göre sayılır.

Değerlemede ilk tescil tarihi, aynı model yılındaki iki aracı birbirinden ayırır. Tescil edildiği anda araç ikinci el sayılır; bu yüzden çok düşük kilometreli “tescilli sıfır” bir araç da sıfır araçla aynı kefeye konmaz. Model yılı aynı olsa da daha geç tescil edilmiş araç, kullanım süresi ve garanti açısından daha gençtir; ilanda ve fiyatta bunu göstermek satıcının elini güçlendirir.