Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV)

MTV, 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’na dayanır; mükellefi, aracın trafik sicilinde adına kayıtlı olan gerçek ya da tüzel kişidir. Vergi her yıl ocak başında yıllık olarak tahakkuk eder ve ocak ile temmuz aylarında iki eşit taksitte ödenir.

Tutar; aracın model yılına göre yaşı, motor silindir hacmi, 2018 ve sonrasında ilk kez tescil edilen otomobillerde taşıt değeri, kamyonetlerde azami toplam ağırlık gibi ölçütlere göre Gelir İdaresi’nin yıllık tarifesinden bulunur. Yalnız elektrik motorlu araçlarda motor gücü esas alınır ve tarifedeki tutarın %25’i ödenir. Tarife tutarları her yıl yeniden değerleme oranı esas alınarak güncellenir.

Araç satışında MTV’yi kim öder?

Satıcı, notere gitmeden önce vadesi gelmiş bütün MTV’yi gecikme zammı ve cezalarıyla birlikte ödemek zorundadır; satış ocak veya temmuz ayına denk geliyorsa o dönemin taksiti de satıştan önce ödenir. Alıcının mükellefiyeti ise devrin yılın hangi yarısında yapıldığına göre başlar: devir ilk altı ayda yapıldıysa temmuzdan, ikinci altı ayda yapıldıysa izleyen yılın ocak ayından itibaren.

Gelir İdaresi’nin MTV rehberindeki örneğe göre şubatta satılan bir araçta satıcı ocak taksitini ve varsa geçmiş borçları öder, temmuz taksiti alıcıya düşer. Ağustosta satılan bir araçta ise o yılın iki taksiti de satıcıda kalır ve alıcı ertesi yılın ocak ayından itibaren öder. Taraflar vergiyi aralarında başka türlü paylaşabilir, ama Vergi Usul Kanunu’na göre bu tür özel anlaşmalar vergi dairesini bağlamaz.

MTV borcu araç satışına engel mi?

Evet. Karayolları Trafik Kanunu satış ve devri MTV, gecikme zammı ve vergi cezası borcu bulunmaması şartına bağlar; MTV Kanunu da noterleri satıştan önce bu borçların ödendiğini gösteren belgeyi istemekle yükümlü tutar, aksi halde noter ödenmeyen vergiden mükellefle birlikte sorumlu olur. Gelir İdaresi’ne göre satış için taksitlendirilmiş MTV borçlarının da tamamen kapatılması gerekir. Vadesi geçmiş MTV borcu olan araç muayeneye de giremez; borç taksitlendirilmiş ve taksitler düzenli ödeniyorsa muayene yapılabilir. Noterdeki diğer adımlar noter satışı maddesinde anlatılıyor.

Galeriler için MTV maliyeti

Galeri adına tescil edilen her stok aracı, devrin yapıldığı altı aylık dönemi izleyen dönemden itibaren galeri için MTV doğurur. Haziranda alınan bir araç temmuz taksitini galeriye yükler, temmuzda alınan bir araç ise o yıl için galeriye MTV yüklemez; satış uzadıkça vergi de stok yaşıyla birlikte büyür. Engelliden alınan MTV istisnalı bir araçta ise mükellefiyet tescilin yapıldığı dönemin başından başlar ve vergi bir ay içinde ödenir.

Gelir İdaresi’ne göre otomobil, arazi taşıtı ve motosiklet gibi (I) ve (I/A) sayılı tarifedeki taşıtların MTV’si gelir ve kurumlar vergisi matrahından gider olarak düşülemez. Bu yüzden stokta bekleyen aracın MTV’sini toplam sahip olma maliyeti ve marj hesabına doğrudan eklemek gerekir.