Stok Yaşı (Stok Yaşlandırma)
Stok yaşı, bir aracın galeriye girdiği günden bu yana satılmadan geçirdiği gün sayısıdır; stok yaşlandırma ise eldeki araçları bu süreye göre aralıklara ayırıp sermayenin nerede beklediğini izleme yöntemidir.
Muhasebede stok bekleme süresi, İngilizcede inventory aging olarak da geçer. Galeride her bekleyen gün dört ayrı maliyet doğurur: bağlı sermaye, aracın piyasa değerindeki olası düşüş, finansman faizi ve teşhir alanının işgali. Bu yüzden stok yaşı, stok devir hızının araç bazındaki karşılığıdır; devir hızı ortalamayı, stok yaşı tek tek hangi aracın geride kaldığını gösterir.
FormülStok yaşı (gün) = Bugünün tarihi − Galeriye giriş tarihi; Maliyet ağırlıklı ortalama stok yaşı = Σ(Araç maliyeti × Stok yaşı) ÷ Σ Araç maliyeti
Stok yaşlandırma raporu nasıl hazırlanır?
Rapor ilan tarihine değil, aracın galeriye giriş tarihine dayanır; hazırlıkta ilansız geçen günler de stok yaşına dahildir. Araçlar gün aralıklarına ayrılır, örneğin 0-30, 31-60, 61-90 ve 90 günün üzeri. Her aralık için araç adedi, toplam maliyet ve bu maliyetin toplam stok içindeki payı yazılır. Araç satırında giriş tarihi, gün sayısı, maliyet, ilan fiyatı, son fiyat değişikliğinin tarihi ve ilan istatistikleri yer alır.
Raporun değeri, her aralığa bağlanan kararlardadır. Örneğin 45. günde fiyat ve ilan gözden geçirilir, 60. günde ilan yenilenir ya da öne çıkarılır, 90. günü aşan araç için toptan satış veya takas seçeneği değerlendirilir. Eşik günleri galerinin kendi satış geçmişinden belirlemek, ezbere kuraldan daha isabetlidir.
Yaşlanan araçta fiyat kırmadan önce nedeni teşhis etmek gerekir. İlan çok görüntüleniyor ama arama gelmiyorsa sorun büyük olasılıkla fiyat konumundadır. Görüntülenme de düşükse başlık, açıklama ve ilan fotoğrafları zayıf olabilir. Araç hiç ilana çıkmadan günler geçirmişse darboğaz hazırlık sürecindedir. Her neden farklı bir müdahale ister; hepsine aynı indirimle yanıt vermek kârı boşuna eritir.
Araba kaç günde satılır?
Herkes için geçerli bir gün sayısı yoktur. Süre segmente, fiyatın piyasadaki konumuna, bölgeye, mevsime ve ilanın kalitesine göre değişir. İki ölçüyü ayırmak gerekir: piyasada kalma süresi ilanın yayına girdiği günden satışa, stok yaşı ise galeriye girişten satışa kadar geçen süredir. Aradaki fark, hazırlıkta kaybedilen zamanı gösterir.
Sağlıklı yanıt kendi verinizdedir. Benzer araçların son aylardaki satış sürelerinin ortalaması yerine medyanına bakın; birkaç çok uzun bekleyen araç ortalamayı yukarı çeker. Konsinye araçlarda yönetmelik, aracın işletmede kalacağı sürenin taşıt teslim belgesine yazılmasını ister; bu süre dolduğunda ilan da kaldırılmalıdır.
Satış döngüsü: girişten teslime
Satış döngüsü, aracın galeriye alınmasıyla başlayıp alıcıya teslimiyle biten süreçtir: araç kabulü, ekspertiz ve hazırlık, fotoğraf ve ilan, alıcı görüşmeleri, test sürüşü ve pazarlık, kapora, noter satışı ve teslim. Her adımda geçen gün stok yaşına eklenir. Döngüyü kısaltmanın en kolay yeri çoğu zaman satıştan önceki adımlardır; hazırlıkta bir hafta bekleyen araç, satış ekibine hiç ulaşmadan yaşlanır.
Sık Sorulan Sorular
Kaynaklar
İlgili Terimler
Stok Devir Hızı
Stoktaki araçların belirli bir dönemde kaç kez satılıp yenilendiğini, yani sermayenin ne hızla döndüğünü gösteren oran.
Stok Finansmanı
Galerinin araç alımını kredi limitiyle yaptığı, her aracın borcunu o araç satılınca kapattığı finansman modeli.
İlan İstatistikleri (Performans Takibi)
Bir ilanın görüntülenme, favori, mesaj ve arama sayılarını izleyerek ne kadar iş ürettiğini ölçme.