Vekaletle Araç Satışı
Vekaletle araç satışı, ruhsat sahibinin noterden verdiği vekaletnameyle yetkilendirdiği bir kişinin aracı sahibi adına noterde satmasıdır; mülkiyet vekile hiç geçmeden doğrudan alıcıya devredilir.
Sahibinin işlem günü notere gelemediği durumlarda, örneğin yurt dışında olduğunda ya da aracı satması için bir galeriye bıraktığında başvurulan yoldur. Vekil, vekaletnamede verilen yetki sınırında hareket eder ve noterdeki satış sözleşmesi araç sahibi adına imzalanır. Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik’e göre vekaleten yapılan satışlarda noterde işlemi gerçekleştiren kişilerin kimlik ve iletişim bilgileri de sözleşmeye yazılır ve Bakanlığın bilgi sistemine aktarılır.
Bir takvim yılında vekaletle de olsa üçten fazla araç satışına aracılık eden kişi, Bakanlık aksini tespit etmedikçe ticari faaliyette bulunmuş sayılır ve yetki belgesi alması gerekir. Galeriye satılmak üzere bırakılan araçlarda yönetmelik ayrıca bir taşıt teslim belgesi düzenlenmesini ister; bu belge konsinye satışın yazılı çerçevesidir.
Vekaletle araç satışı nasıl yapılır?
Araç sahibi notere giderek satış yetkisi içeren bir vekaletname düzenletir. Vekaletnamede aracın plakası ve şasi numarası, satış ve devir yetkisi, gerekiyorsa satış bedelini tahsil ve başkasını vekil atama yetkisi açıkça yazmalıdır. Satış günü vekil ve alıcı notere gider. Satışın diğer şartları değişmez: aracın MTV ve ceza borcu olmamalı, muayenesi geçerli olmalı ve alıcı adına trafik sigortası yapılmış olmalıdır.
Vekaletle satışta para kime verilir?
Nakit, havale veya EFT ile yapılan ödemenin güvenli ödeme sisteminden geçmesi zorunlu olduğu için bedeli elden vekile vermek bu kurala aykırı düşer. Bankaların güvenli ödeme koşullarında aracın sahibi ile paranın gönderileceği kişinin aynı olması aranır; bu yüzden vekaletle satışta bedel vekilin değil, ruhsat sahibinin hesabına aktarılır. Vekil ile araç sahibi, örneğin galerinin aracılık ücreti gibi aralarındaki hesabı bu ödemeden sonra kendi aralarında görür.
Dikkat edilmesi gerekenler
Vekaletname Türk Borçlar Kanunu’na göre her zaman geri alınabilir; vekâlet verenin ya da vekilin ölümü, ehliyetini kaybetmesi veya iflasıyla da kendiliğinden sona erer. Araç sahibi verdiği vekaletnameleri e-Devlet’teki Kişi Vekaletnameleri Sorgulama hizmetinden görebilir.
Vekâlet mülkiyeti geçirmediği için satış yapılana kadar aracın MTV’si ve trafik cezaları ruhsat sahibi adına doğmaya devam eder; galeride uzun süre bekleyen vekaletli araçlarda bu yük sahibinde kalır. ÖTV istisnasıyla alınmış engelli araçlarında ise beş yıl dolmadan tasarruf hakkının vekaletnameyle devri, tescil kaydındaki şerh gereği yasaktır.
Sık Sorulan Sorular
Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi: Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik (md. 5, 19, 27/2-g)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (md. 512, 513)
- e-Devlet: Kişi Vekaletnameleri Sorgulama (Türkiye Noterler Birliği)
- Mevzuat Bilgi Sistemi: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (md. 20/f)
İlgili Terimler
Noter Satışı (Araç Devri)
Tescilli bir aracın mülkiyetinin noterde düzenlenen satış sözleşmesiyle alıcıya geçirilmesi.
Konsinye Araç Satışı
Aracın mülkiyeti sahibinde kalırken galerinin satışa aracılık edip komisyon aldığı satış modeli.
Noter Güvenli Ödeme Sistemi
İkinci el araç bedelini bloke edip noterdeki satış anında satıcının hesabına aktaran resmî ödeme altyapısı.