Galeri Kâr Marjı (Alım-Satım Marjı)
Galeri kâr marjı (alım-satım marjı), bir aracın satış fiyatı ile alış bedeli, hazırlık ve doğrudan satış masraflarından oluşan toplam maliyeti arasındaki farktır; galerinin araç başına brüt kârını gösterir.
Marj tutar olarak da yüzde olarak da ifade edilir. Yüzde ifade ederken iki farklı ölçü sık karıştırılır: kâr marjı brüt kârı satış fiyatına, kâr oranı ise maliyete böler. Aynı satışta kâr oranı her zaman kâr marjından biraz yüksek çıkar; karşılaştırma yaparken hangisinin kullanıldığı belirtilmelidir.
FormülBrüt kâr = Satış fiyatı − (Alış bedeli + Hazırlık masrafları + Doğrudan satış giderleri); Kâr marjı (%) = Brüt kâr ÷ Satış fiyatı × 100; Kâr oranı (%) = Brüt kâr ÷ Toplam maliyet × 100
Galeri kâr marjı nasıl hesaplanır?
Önce aracın gerçek maliyeti bulunur: alış bedeli, hazırlık masrafları ve araca doğrudan bağlanan satış giderleri toplanır. Örneğin 900.000 TL’ye alınan araca 25.000 TL hazırlık ve 10.000 TL ekspertiz, ilan ve ödeme sistemi gideri eklenirse maliyet 935.000 TL olur. Araç 990.000 TL’ye satıldığında brüt kâr 55.000 TL, kâr marjı yaklaşık yüzde 5,6, kâr oranı ise yaklaşık yüzde 5,9’dur.
Vergi de hesaba girmelidir. KDV Kanunu’nun 23. maddesine göre ikinci el araç ticaretiyle uğraşan mükellefler, KDV mükellefi olmayanlardan alıp vasfında esaslı değişiklik yapmadan sattıkları araçlarda KDV’yi satış ile alış bedeli arasındaki fark üzerinden hesaplar. Bu özel matrah uygulamasında vergi doğrudan marjdan ödenir; vergi düşülmeden hesaplanan marj olduğundan iyi görünür.
Alış bedeli gerçek maliyet değildir: hazırlık giderleri
Hazırlık maliyeti, alınan aracı satışa hazır hale getirmek için yapılan harcamalardır: detaylı temizlik, küçük boya ve kaporta düzeltmeleri, lastik, bakım, muayenesi yaklaşan araçta muayene ve kusur giderimi. Bunlara satış tarafındaki giderler eklenir. Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik’e göre satış alıcıdan kaynaklanan bir nedenle gerçekleşmezse ekspertiz raporunun ücretini alıcı, diğer hallerde işletme öder. Noter Güvenli Ödeme Sistemi’nin masrafı da satıcıya aktarılan bedelden düşülür.
Alışta ucuz görünen bir araç, bu kalemler eklendiğinde beklenenden pahalıya gelebilir. Sağlıklı yöntem, hazırlık maliyetini araç daha alınmadan tahmin edip teklife yansıtmaktır; galericiler arasında “para alışta kazanılır” denmesinin nedeni budur.
Marjı neler eritir?
Birincisi zamandır. Aracın stokta beklediği her gün sermaye maliyeti, finansman faizi ve olası değer kaybı olarak marjdan düşer. İkincisi pazarlık payıdır: hesap ilan fiyatıyla değil, gerçekleşen satış fiyatıyla yapılmalıdır. Üçüncüsü garanti riskidir. Yönetmelik, model yılına göre sekiz yaşın ve 160.000 kilometrenin altındaki otomobil ve hafif ticari araçlarda motor, şanzıman, elektrik ve elektronik sistemleri satıştan itibaren üç ay ya da 5.000 kilometre işletmenin garantisine bırakır; bu kapsamdaki araçlarda olası arıza maliyeti için pay ayırmak gerekir.
Sık Sorulan Sorular
Kaynaklar
İlgili Terimler
Stok Devir Hızı
Stoktaki araçların belirli bir dönemde kaç kez satılıp yenilendiğini, yani sermayenin ne hızla döndüğünü gösteren oran.
Fiyatlandırma Stratejisi
Bir aracın hangi fiyattan, hangi mantıkla ve ne zaman revize edilerek satışa sunulacağını belirleyen yaklaşım.
İkinci El Araçta KDV (Özel Matrah)
Galerinin bireyden aldığı aracı satarken KDV’yi yalnız alış ile satış arasındaki fark üzerinden hesaplaması.